ดูยังไงกันแน่พระแก้ว 25 พุทธศตวรรษจากปากช่างคนที่เคยสร้างมากับมือ

สำรองพื้นที่

 

สารบัญ

หน้า 6

 

มีคนถามว่า ใช้เทียนไขจุดไฟ เอาเปลวไฟรนตามผิวองค์พระแก้ว 25 พุทธศตวรรษ ถามว่า พระแก้วจะแตกไหม?

ตอบว่า ก่อนอื่นขอขมาพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษองค์นั้นก่อน เพราะอย่าลืมว่า ถ้าเป็นองค์ที่เข้าสู่ในโบสถ์ มีพระมหาเถระร่วมกันอธิษฐานจิต คราวนี้ ถ้าเราต้องการทดลองด้วยวิธีเปลวไฟรน ดูเหมือนอาจจะเสี่ยงต่อการแตกร้าวได้ ขอขมาต่อพระรัตนตรัยก่อนนะครับ คำตอบคือ อย่ารนนานเกิน 5 วินาทีต่อจุด ถ้าเป็นเรซิ่นจะเกิดความเสียหายให้เห็นทันที แต่ถ้าเป็นแก้ว จะไม่รู้สึกอะไรเลย แต่อย่านานเกิน 5 วินาทีครับ หมายถึงแต่ละจุดนะครับ ทั้งองค์อาจจะนานสัก 15 - 20 จุด รวมๆไม่เกิน 2 นาที

 

ถาม : นอกจากใช้จุดธูปจี้ จุดไฟรน แล้วมีวิธีพิสูจน์อื่นอีกหรือไม่? เอาแบบว่า ให้พิสูจน์ผ่านการถ่ายคลิป เพราะผู้ขายอาจจะอยู่ไกล ไม่สะดวกนัดไปดูถึงสถานที่นัดครับ

ตอบ : การจุดเทียนรนนี่ถือว่าง่ายที่สุดสำหรับการถ่ายคลิป vdo เพราะไม่สามารถแกล้งทำได้ ที่สำคัญของการรนคือต้องรนแช่ในจุดที่สงสัยจุดละ 5 วินาทีโดยใช้เปลวไฟตรงจุดที่เปลวแหลม ถ้าใช้โคนของเปลวคือใกล้เกินไป มันก็คือการเลี่ยงจุดติดไฟนั่นเอง ถ้าเป็นเรซิ่นอาจถึงกับมีควันดำออกมาให้เห็นได้ทันทีภายใน 5 - 10 วินาที แต่ถ้าเป็นแก้ว แก้วจะทนได้สบายๆครับ ต่อให้จี้เปลวตรงจุดไฟแหลมซึ่งมันจะติดไฟง่ายสุดๆ ต่อให้จี้ 30 วินาทีก็ไม่รู้สึกครับ

 

เมื่อคืน คืนวันอาทิตย์ที่ 14 มิถุนายน 2569 ประมาณตี 3 ตี 4 ฝันถึงปรมาจารย์สมศักดิ์ ปรามาจารย์ของช่างแก้ว 25 พุทธศตวรรษด้วยเทคนิคกดปั๊ม Pressed Glass ว่า ท่านมาหา พูดคุยงานแก้วกันดีเหมือนเดิม มีการพูดถึงช่างแก้วพิน ว่า ช่างแก้วพินฝากลูกให้มาเรียนรู้วิชาแก้วจากผมเพื่อไปสร้างพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษหลายขนาด ทั้งเล็กและใหญ่กว่าขนาดคนจริง ปรามาจารย์มาเพื่อบอกข่าวนี้กับผม

บันทึกไว้เมื่อวันจันทร์ที่ 15 มิถุนายน 2569 เวลา 09:06 น.

 

ถาม : ในฐานะที่ผมเป็นช่างแก้วที่เคยสร้างพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษมากับมือ มีความคิดเห็นอย่างไรกับคนขายพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษทั่วๆไป ทั้งที่ซ่อมและทั้งที่ไม่ซ่อม

ตอบ : ผมเองไม่สามารถจะบังคับให้ทุกคนเห็นด้วยกับผมได้ เพียงแต่อยากจะเชิญชวนผู้ขายให้มีความซื่อสัตย์ องค์ใดซ่อมก็บอกว่าซ่อม ซ่อมอย่างไร? ซ่อมกับใคร? คนซ่อมรับประกันการซ่อมนานเท่าใด? ทั้งนี้เพื่อว่า หากซ่อมมาไม่นานแล้วเกิดเสียหาย จะได้ส่งซ่อมถูกช่างถูกคนครับ อีกอย่างหนึ่งจะได้เป็นการรีวิวฝีมืองานซ่อมของแต่ละช่างด้วย

 

ขอสมมุติว่า ภาพนี้เป็นการซ่อมพระแก้วที่ยอดพระเกศแตกหักไป และช่างแก้วใช้วิธีที่ผมแนะนำ คือการสร้างพระเกศที่มีเดือย แล้วเสียบลงในองค์พระแก้ว 25 พุทธศตวรรษ ส่วนที่ว่าจะบรรจุพระธาตุหรือไม่นั้น อยู่ที่ช่างแก้วว่าจะเตรียมพื้นที่ก่อนการเสียบครับ

 

บันทึกถึงช่างแก้วที่จะทำพระเกศมีเดือย และการเจาะรูเพื่อบรรจุพระธาตุ

 

สีแดง = เนื้อที่ของพระเกศที่มีเดือย
สีดำ = เนื้อที่ของยอดพระเศียรที่เจาะรูบรรจุพระธาตุ
สีขาว = เนื้อที่ว่างที่จะบรรจุพระธาตุ

 

เดี๋ยวเอาไว้มีเวลาจะมาอธิบายวิธีทำให้เป็นไกด์ไลน์แก่ช่างแก้วที่มีเครื่องมือหรือหาได้เฉพาะเครื่องมือแบบธรรมดา*

หมายเหตุ
หากมีเครื่องมือเฉพาะด้านการทำจุกขวดแก้ว ก็ใช้วิธีของท่านที่ท่านถนัดเถิด

 

ถาม : ช่างแก้วประภทไหนจึงจะเหมาะแก่งานซ่อมพระแก้วที่จะทำยอดพระเกศที่เป็นเดือยเหมือนจุกขวดไวน์ และงานเจาะรูเพื่อบรรจุพระธาตุ

ตอบ : ช่างแก้วทุกประเภทที่เขามีใจให้ครับ เพราะงานนี้จะยากตรงเดือยตัวผู้ที่ทำหน้าที่จุกไวน์นี่แหละ ต้องค่อยๆเกลาลงไปจนใส่แล้วไม่หลวม ไม่แน่นจนเกินไป งานนี้อาศัยใจล้วนครับ เพราะเหมือนกับวัดเสื้อสูท รูองค์ไหน จุกอันไหน ของใครของเขา อย่างเร็วสุดถ้าเครื่องพร้อมทุกอย่าง คงต้อง 2 วันเต็มๆ เพราะชิ้นงานเป็นแก้ว ไม่ใช่พลาสติค พลาดคือแตก ต้องหล่อมาใหม่ เสียไปอีกหลายวันครับ

งานอย่างนี้ คนส่วนมากไม่เห็นค่าครับ เราคงได้แต่ปิดทองหลังพระไปเรื่อยๆครับ จงคิดอย่างเดียว สร้างบุญบารมีกันครับ

 

ตอบใหม่ : ช่างแก้วอะไรก็ได้ แต่ถ้าตอบให้ดีขึ้นคือ เลือกใช้เนื้อแก้วคริสตัล จะเกลาง่ายครับ ส่วนพระเศียรที่เป็นพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษเขาเป็นเนื้อโซดาไลม์ ก็ใช้ดอกสว่านคมๆครับ เจะได้ อย่าไปเชื่อใครว่าเจาะแล้วแตก มันขึ้นอยู่ที่แรงกด แรงเกินไปหรือเปล่าเท่านั้นครับ

 

ถาม : จะหาช่างแก้วที่ใช้แก้วคริสตัลมาซ่อมพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษได้ยังไง?

ตอบ : ช่างแก้วที่เก่งเฉพาะแก้วคริสตัลเพียงอย่างเดียวในเมืองไทยขณะนี้น่าจะไม่เหลืออยู่แล้ว แต่ท่านสามารถหาช่างแก้วเตาฟู่ที่เขามีการสั่งแท่งแก้วคริสตัลมาใช้งานครับ และถึงแม้จะไม่มีแท่งแก้วคริสตัล จะใช้แก้วชนิดอื่นแทนก็ได้ เพียงแต่ผมไม่ชำนาญแก้วโบโรซิลิเกต จึงไม่สามารถอธิบายรายละเอียดและขั้นตอนของงานโบโรชนิดเตาฟู่ได้*

หมายเหตุ
งานแก้วโบโรซิลิเกตแบ่งออกเป็นหลายประเภท แต่ที่เมืองไทยมีมากคือช่างแก้วเตาฟู่หรือที่เรียกว่าช่างแก้วศิลปาชีพบางไทร อยุธยาครับ ซึ่งหาในกูเกิ้ลได้ไม่ยาก เพียงถ้าเขารับงานก็ทำได้ครับ

 

เพื่อให้เห็นถึง

 

ก่อนข้ามไปประเด็นอื่น ผมขอนำกลับมายังเรื่องหาช่างแก้วที่จะทำการซ่อมพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษ เพราะบางท่านอาจจะบอกว่า บ้านท่านอยู่ใกล้โรงงานแก้วบ้าง ใกล้โรงงานเจียรนัยพลอยบ้าง หรือโรงงานอะไรต่อมิอะไร ที่ท่านอาจจะรู้จักช่างหัวหน้าบ้าง ช่างลูกมือบ้าง หรืออาจจะไม่ใช่ช่าง เป็นแค่คนในโรงงาน ท่านอาจจะขอความอนุเคราะห์ได้ ซึ่งเรื่องนี้ท่านสามารถลองดูได้ เพราะบางครั้งมันอาจจะเกิดจากเกรงใจเพื่อนบ้าง หรืออยากทำบุญบ้าง เขาอาจจะขออนุญาตเจ้าของโรงงานใช้เครื่องมือมาทำการซ่อมให้ ถ้าถามผมในฐานะที่เคยเป็นคนดูแลโรงงานแก้วมาก่อน ถ้ามีคนมาขอ ผมจะอนุญาตทันที ไม่ลังเลเลยครับ เผลอๆผมลงมือช่วยเองเลย

โรงงานแทบทุกโรงงานมีเครื่องมือพื้นฐาน สิ่งที่เขาอาจจะไม่มีคือดอกสว่างเจาะแก้วซึ่งบางครั้งเราสามารถใช้ดอกหัวเพชรทั่วๆไปได้ มีขายหลายยี่ห้อ ถ้าไม่มีก็สั่งในออนไลน์ก็มี หัวละ 50 - 70 บาท คาดว่าใช้ไม่น่าจะเกิน 3 ดอกต่อองค์ ก็แค่ 150 - 200 บาทต่อองค์ครับ

 

เปิดดูไฟล์ 6679020
เพื่อให้เห็นถึงผิวแก้วที่เรียบ ตึง เนียน ผมจึงขอใช้รูปใบนี้ครับ เป็นแก้วโซดาไลม์ซิลิก้าชนิดเดียวกันกับที่ใช้สร้างพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษ เมื่อเนื้อเหล็กแม่พิมพ์ถูกอุ่นทั่วถึง ทันใดนั้นช่างก็นำแก้วมาขึ้นรูป ชิ้นงานที่ได้จะมีเนื้อผิวตึง เรียบเนียนตามตัวอย่างนี้

ถ้าเหล็กร้อนไม่ถึงที่เขาต้องการแค่บางส่วน ก็ส่วนไหนร้อนไม่ถึง ส่วนนั้นชิ้นงานก็จะมีเนื้อไม่เรียบ อาการไม่เรียบจะเป็นอย่างไรก็ขึ้นกับเหตุของเหล็กแต่ละครั้งอาจไม่เหมือนกัน เช่น ส่วนนั้นอาจจะเป็นรู หรือขรุขระ หรือเป็นคลื่น หรืออื่นได้ครับ

 

ตึงเรียบเนียนแบบนี้

 

เรียบตึงเนียนอย่างนี้ครับ

 

ตึงเรียบเนียนอย่างนี้ครับ